Kancelaria Prawa Spadkowego i Majątkowego

Jak Zaplanować Majątek przed Śmiercią – Przewodnik

Jak zaplanować majątek przed śmiercią – kompletny przewodnik po sukcesji | Poznań

Większość Polaków nie ma testamentu. Część z nich uważa, że nie ma czego planować — mają tylko mieszkanie i oszczędności. Część odkłada temat na „kiedyś”. Część unika go, bo kojarzy się ze śmiercią, a nie z odpowiedzialnością za bliskich.

Tymczasem brak planu sukcesji to też decyzja — i to decyzja oddana ustawodawcy. Kodeks cywilny podzieli Twój majątek według swojej hierarchii, niekoniecznie zgodnej z Twoją wolą. Mieszkanie po babci stanie się współwłasnością czworga wnuków, z których każde ma inne plany. Firma, którą budowałeś 20 lat, zatrzyma się z chwilą Twojej śmierci, bo nikt nie ma prawa podpisywać faktur. Dziecko, które sprawowało opiekę przez lata, dostanie tyle samo co to, które nie kontaktowało się od dekady.

Rozumiemy, że rozmowy o przekazywaniu majątku są trudne. Ale z naszego doświadczenia wynika jedno: sprawy zaplanowane za życia rzadko kończą się w sądzie. Sprawy niezaplanowane — bardzo często.


Pierwsza konsultacja: 350 zł (60–90 min)

Co otrzymasz:

Koszt konsultacji jest zaliczany na poczet wynagrodzenia za prowadzenie sprawy.

Umów się: +48 61 222 49 63 | bartosz.kowalak@prawnikpoznanski.pl


Spis treści

W tym artykule: Dlaczego brak planowania to pułapka | Co to jest planowanie sukcesji | Dziedziczenie ustawowe — kiedy decyduje kodeks | Instrumenty sukcesji — przegląd | Testament | Zapis windykacyjny | Darowizna za życia | Umowa dożywocia | Dyspozycja wkładem na wypadek śmierci | Fundacja rodzinna | Zachowek — największe zagrożenie dla planów sukcesyjnych | Jak zabezpieczyć się przed zachowkiem | Sukcesja firmy | Planowanie sukcesji dla małżonków | Planowanie sukcesji z dziećmi z różnych związków | Kiedy zacząć | Optymalna kombinacja instrumentów | Rola kancelarii | Typowe scenariusze | FAQ | Zespół | 5 powodów | FAQ o kancelarii | Kontakt


Dlaczego brak planu sukcesji to pułapka?

Wyobraź sobie: małżonkowie mają mieszkanie i oszczędności. Jedno z nich umiera. Według dziedziczenia ustawowego — połowa majątku przechodzi na małżonka, połowa na trójkę dzieci. Mieszkanie staje się współwłasnością w ułamkach. Jedno dziecko chce sprzedać. Drugie chce przejąć. Trzecie przebywa za granicą i jest niedostępne. Małżonek nie może nic zrobić bez zgody wszystkich współwłaścicieli.

To nie jest scenariusz skrajny. To norma — i właśnie z tym trafiają do nas klienci po latach bezczynności, gdy problem urósł do rangi wieloletniego procesu sądowego.

Polacy mają jedno z niższych wskaźników posiadania testamentów w Europie. Większość z tych, którzy mają, sporządziła je odręcznie — bez analizy skutków zachowkowych i podatkowych. Planowanie sukcesji to nie domena ludzi zamożnych. To akt odpowiedzialności za każdą rodzinę, która ma cokolwiek do przekazania.


Co to jest planowanie sukcesji?

Planowanie sukcesji to zbiór decyzji prawnych podejmowanych za życia właściciela majątku, których celem jest przekazanie go zgodnie z jego wolą — bezpiecznie podatkowo, z minimalizacją ryzyka sporów rodzinnych i z zapewnieniem płynności finansowej dla bliskich.

Nie ogranicza się do testamentu. Prawidłowe planowanie łączy prawo spadkowe, rodzinne, podatkowe i — przy firmach — prawo gospodarcze. Obejmuje wybór właściwych instrumentów i ich sekwencji, z uwzględnieniem konkretnej sytuacji rodzinnej i majątkowej.


Dziedziczenie ustawowe — kiedy decyduje kodeks

Jeśli nie sporządzisz testamentu ani nie skorzystasz z innych instrumentów — o podziale majątku zadecyduje Kodeks cywilny. Hierarchia jest następująca:

Pierwsza kolejność: dzieci i małżonek. Dziedziczą w równych częściach, przy czym małżonek nie może dostać mniej niż ¼ spadku. Jeśli jedno z dzieci nie dożyło otwarcia spadku — jego udział przechodzi na jego dzieci (wnuki spadkodawcy).

Druga kolejność: jeśli brak dzieci — rodzice i małżonek. Dalej: rodzeństwo i jego zstępni, dziadkowie i ich zstępni.

Ostatnia kolejność: gmina lub Skarb Państwa — gdy brak wszystkich uprawnionych.

Dlaczego dziedziczenie ustawowe bywa pułapką?

Tworzy współwłasność w ułamkach. Każdy ze spadkobierców dziedziczy udział — nie konkretny składnik. Mieszkanie nie przechodzi na żonę: przechodzi na żonę w połowie i na trójkę dzieci po jednej szóstej. Każda decyzja o sprzedaży, najmie lub remoncie wymaga zgody wszystkich.

Co więcej — dziedziczenie ustawowe nie uwzględnia zasług, zaangażowania ani stosunków rodzinnych. Dziecko, które opiekowało się rodzicem przez lata, i dziecko, które od lat nie utrzymywało kontaktu, dziedziczą tyle samo.


Przegląd instrumentów sukcesji

Masz do dyspozycji kilka instrumentów, które możesz stosować oddzielnie lub łączyć. Wybór zależy od celu, sytuacji majątkowej i rodzinnej.

Instrument Kiedy skutkuje Zachowek Podatek Odwołalność
Testament Po śmierci Doliczany SD zwolnienie gr. 0 Wolna, w każdej chwili
Darowizna Za życia Doliczana SD zwolnienie gr. 0 Ograniczona
Umowa dożywocia Za życia Nie doliczana PCC 2% Trudna
Zapis windykacyjny Po śmierci Doliczany SD zwolnienie gr. 0 Wolna, jak testament
Dyspozycja bankowa Po śmierci Nie wchodzi do spadku SD zwolnienie gr. 0 Wolna
Fundacja rodzinna Za życia lub po śmierci Szczególne zasady PIT zwolnienie dla rodziny Złożona

Testament — fundament planowania

Testament to jednostronne oświadczenie woli na wypadek śmierci. Testator może sporządzić go w każdej chwili i zmienić lub odwołać bez podania przyczyny. Do śmierci testatora majątek pozostaje jego własnością — testament nie wywołuje żadnych skutków za życia.

Formy testamentu

Testament własnoręczny (holograficzny): napisany w całości pismem ręcznym, z datą i podpisem. Żadna część nie może być wydrukowana — brak tego wymogu czyni testament nieważnym. Stosunkowo łatwy do sporządzenia, ale ryzykowny przy skomplikowanych majątkach — brak wiedzy prawniczej może sprawić, że zapisy nie wywołają oczekiwanych skutków.

Testament notarialny: sporządzony w formie aktu notarialnego. Trudniejszy do podważenia, przechowywany przez notariusza, możliwy do zarejestrowania w Notarialnym Rejestrze Testamentów. Jedyna forma pozwalająca na ustanowienie zapisu windykacyjnego.

Testamenty szczególne: ustny (w obliczu rychłej śmierci, w obecności 3 świadków), allograficzny (przed wójtem, burmistrzem lub prezydentem w obecności świadków), podróżny i wojskowy. Tracą moc po 6 miesiącach od ustania okoliczności uzasadniających ich sporządzenie.

Co można zawrzeć w testamencie?

Powołanie spadkobiercy lub kilku spadkobierców z określeniem udziałów. Zapis windykacyjny konkretnego składnika majątkowego (wyłącznie w testamencie notarialnym). Wydziedziczenie uprawnionych do zachowku — wyłącznie z przyczyn przewidzianych w art. 1008 k.c. Zapis zwykły (zobowiązanie spadkobiercy do przeniesienia na oznaczoną osobę konkretnego składnika). Polecenie testamentowe. Ustanowienie wykonawcy testamentu.

Ważna zasada przy powołaniu do konkretnych składników

Jeśli w testamencie napiszesz: „Córce daję mieszkanie, synowi samochód” — sąd może potraktować to nie jako zapis windykacyjny, lecz jako powołanie w udziałach odpowiadających wartości tych składników. Skutek: współwłasność wszystkiego. Jeśli chcesz, by konkretny składnik trafił do konkretnej osoby bezpośrednio — konieczny jest zapis windykacyjny w testamencie notarialnym.


Zapis windykacyjny — przekazanie konkretnego składnika

Zapis windykacyjny (art. 981¹ k.c.) to postanowienie w testamencie notarialnym, na mocy którego z chwilą śmierci testatora własność konkretnego składnika majątkowego przechodzi bezpośrednio na wskazaną osobę — bez konieczności działu spadku i bez pośrednictwa ogólnego dziedziczenia.

Przedmiotem zapisu windykacyjnego może być: rzecz oznaczona co do tożsamości (nieruchomość, samochód, dzieło sztuki), przedsiębiorstwo lub gospodarstwo rolne, prawa majątkowe (udziały w spółce, wierzytelności, prawa autorskie), zapis, służebność lub użytkowanie.

Zaleta: natychmiastowe i precyzyjne przekazanie wybranego składnika. Wada: wartość przedmiotu wlicza się do substratu zachowku — podobnie jak darowizna.


Darowizna za życia — szybka, ale nieodwołalna

Darowizna pozwala przekazać majątek już teraz — bez oczekiwania na śmierć i bez postępowania spadkowego. W najbliższej rodzinie korzysta ze zwolnienia podatkowego po złożeniu SD-Z2 w terminie 6 miesięcy.

Kiedy darowizna jest korzystna?

Chcesz pomóc dziecku lub wnukowi teraz — na zakup mieszkania, start w biznesie. Masz jedno dziecko i nie ma ryzyka roszczeń zachowkowych ze strony innych. Przekazujesz ruchomości lub pieniądze bez konieczności aktu notarialnego.

Kiedy darowizna jest ryzykowna?

Tracisz własność. Obdarowany staje się właścicielem i może swobodnie dysponować majątkiem. Darowizna jest doliczana do substratu zachowku bez ograniczenia czasowego, jeśli obdarowanym jest dziecko lub inna osoba uprawniona do zachowku. Odwołanie darowizny jest możliwe tylko w wąskich przypadkach rażącej niewdzięczności lub niedostatku darczyńcy.


Umowa dożywocia — ochrona przed zachowkiem i zabezpieczenie seniora

Umowa dożywocia (art. 908 k.c.) to przekazanie nieruchomości w zamian za dożywotnie utrzymanie. Jest umową wzajemną — odpłatną. Dlatego nieruchomość przekazana dożywociem nie wlicza się do substratu zachowku. To największa zaleta tego instrumentu.

Senior zachowuje prawo do zamieszkiwania wpisane do Księgi Wieczystej. Jeśli relacje się pogarszają — możliwa zamiana na rentę. Koszt: PCC 2% od wartości nieruchomości niezależnie od pokrewieństwa.

Dożywocie musi być realnie wykonywane. Umowa zawarta wyłącznie „na papierze” może być przez sąd uznana za pozorną — i traktowana jak darowizna, ze wszystkimi tego konsekwencjami zachowkowymi.

 


Dyspozycja wkładem na wypadek śmierci — środki poza spadkiem

Dyspozycja wkładem (art. 56 Prawa bankowego) to polecenie bankowi wypłacenia środków z rachunku po śmierci posiadacza wskazanej osobie — poza postępowaniem spadkowym.

Beneficjentem może być wyłącznie: małżonek, dzieci, wnuki, rodzice, rodzeństwo. Kwota wypłaty nie może przekroczyć dwudziestokrotności przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw. Środki wypłacone beneficjentowi korzystają ze zwolnienia podatkowego w grupie 0 przy SD-Z2 w terminie.

Ważna pułapka: konkubent nie może być beneficjentem dyspozycji. Dla zabezpieczenia partnera nieformalnego konieczny jest testament. Środki z dyspozycji traktowane są jak darowizna przy obliczaniu zachowku.

 


Fundacja rodzinna — instrument dla większych majątków

Fundacja rodzinna (ustawa z 26 stycznia 2023 r.) to stosunkowo nowy instrument sukcesji, stworzony z myślą o firmach rodzinnych i dużych majątkach. Polega na wniesieniu majątku do fundacji, która zarządza nim i wypłaca świadczenia beneficjentom według reguł określonych przez fundatora w statucie.

Zalety: możliwość rozłożenia sukcesji na wiele pokoleń, ochrona majątku przed jego rozdrobnieniem, zwolnienie z PIT dla świadczeń wypłacanych najbliższej rodzinie fundatora, możliwość zastrzeżenia warunków dla beneficjentów (np. ukończenie studiów).

Ochrona przed zachowkiem: fundacja założona więcej niż 10 lat przed otwarciem spadku i niebędąca spadkobiercą fundatora — co do zasady nie jest zobowiązana do zapłaty zachowku. To potężna ochrona przy dużych majątkach.

Wady: złożoność administracyjna, koszty założenia i prowadzenia, podatek CIT od dochodów fundacji (15%). Dla przeciętnego majątku rodzinnego — zazwyczaj zbyt kosztowny mechanizm.


Zachowek — największe zagrożenie dla planów sukcesji

Zachowek to roszczenie pieniężne, które przysługuje osobom uprawnionym (dzieciom, wnukom, małżonkowi i rodzicom) jeśli zostały pominięte lub niedostatecznie uwzględnione w testamencie lub przy darowiznach.

Zachowek wynosi połowę wartości udziału, który uprawniony otrzymałby przy dziedziczeniu ustawowym. Dla małoletnich lub trwale niezdolnych do pracy — dwie trzecie.

Jak się liczy substrat zachowku?

Do wartości majątku pozostałego w chwili śmierci doliczane są: darowizny na rzecz spadkobierców — bez ograniczenia czasowego, darowizny na rzecz osób obcych — jeśli dokonane w ciągu 10 lat przed śmiercią, wartość przedmiotów zapisów windykacyjnych, wartość dyspozycji wkładem (traktowanych jak darowizny).

Nie jest doliczana wartość nieruchomości przekazanej umową dożywocia.

Przykład z praktyki

Mama miała mieszkanie warte 600 000 zł. W testamencie zapisała je córce, która przez lata sprawowała nad nią opiekę. Syn, który przez lata nie kontaktował się z rodziną, po śmierci mamy zgłosił się po zachowek. Ponieważ nie było podstaw do wydziedziczenia, córka musiała zapłacić bratu 75 000 zł (¼ × ½ × 600 000 zł). Nie miała gotówki — musiała zaciągnąć kredyt.

Gdyby mama skonsultowała się wcześniej, można było zastosować umowę dożywocia — i ochrona przed zachowkiem byłaby pełna.


Jak zabezpieczyć się przed zachowkiem?

Zabezpieczenie przed zachowkiem jest możliwe, ale wymaga działania przed śmiercią. Opcje:

Wydziedziczenie: pozwala pozbawić uprawnionego prawa do zachowku — ale wyłącznie z przyczyn wymienionych w art. 1008 k.c.: uporczywe niedopełnianie obowiązków rodzinnych, dopuszczenie się przestępstwa wobec spadkodawcy lub jego bliskich, uporczywe postępowanie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego. Przyczyna musi być wskazana w testamencie i udowodniona.

Umowa dożywocia: nieruchomość przekazana dożywociem nie wlicza się do substratu zachowku. To najpewniejsza ochrona dla nieruchomości.

Zrzeczenie się dziedziczenia: umowa zawarta za życia spadkodawcy, na mocy której przyszły spadkobierca zrzeka się dziedziczenia — i prawa do zachowku. Wymaga aktu notarialnego. Skuteczna, ale rzadko dobrowolnie akceptowana przez zainteresowanych.

Rozłożenie wypłaty zachowku: sąd może na wniosek zobowiązanego rozłożyć zachowek na raty lub odroczyć jego płatność, jeśli jednorazowa spłata zagrażałaby interesowi zobowiązanego.


Sukcesja firmy — odrębna kategoria ryzyka

Śmierć właściciela jednoosobowej działalności gospodarczej to w polskim prawie — bez odpowiednich przygotowań — faktyczna śmierć firmy. Konta są blokowane, umowy wygasają, pracownicy pozostają bez pensji.

Zarząd sukcesyjny: powołanie zarządcy sukcesyjnego za życia pozwala firmie działać płynnie po śmierci właściciela — do czasu zakończenia postępowania spadkowego. Zarządcę można powołać aktem notarialnym lub przez wpis do CEIDG. To absolutne minimum dla każdego przedsiębiorcy prowadzącego JDG.

Spółki: sukcesja w spółce z o.o. wymaga analizy umowy spółki. Wiele umów spółek zawiera klauzule wyłączające lub ograniczające wejście spadkobierców na miejsce wspólnika. Udziały nabyte ze środków małżeńskich wchodzą do majątku wspólnego — małżonek może dochodzić praw do połowy udziałów.

Gospodarstwach rolne: szczególne zasady dziedziczenia i możliwość nabycia kwalifikacji rolniczych przez następcę — warto zaplanować z wyprzedzeniem kilku lat.


Planowanie sukcesji dla małżonków

Małżeństwo tworzy ustrój majątkowy, który ma fundamentalne znaczenie dla sukcesji. Przy wspólności majątkowej — połowa majątku i tak należy do małżonka jako jego udział w majątku wspólnym. Po śmierci jednego z małżonków: połowa majątku wspólnego należy do żyjącego małżonka (nie wchodzi do spadku), a połowa wchodzi do spadku.

Jeśli małżonkowie chcą, żeby po śmierci jednego cały majątek trafił do drugiego bez komplikacji — konieczny jest testament lub intercyza. Warto też rozważyć, czy powołanie dzieci do dziedziczenia teraz (gdy są małoletnie) jest korzystne — zarząd majątkiem małoletniego wymaga zgody sądu opiekuńczego przy każdej istotnej czynności.


Planowanie sukcesji przy rodzinach patchworkowych

Rosnąca liczba rodzin z dziećmi z różnych związków generuje szczególne wyzwania. Dzieci z pierwszego małżeństwa i dzieci z drugiego mają te same prawa do zachowku. Małżonek z drugiego związku dziedziczy razem z dziećmi z pierwszego.

Bez planowania — możliwe konflikty między dziećmi a nowym małżonkiem o każdy składnik majątku. Dobre planowanie może uwzględnić wszystkich zainteresowanych w sposób przemyślany i sprawiedliwy dla każdej ze stron.


Kiedy zacząć planowanie sukcesji?

Odpowiedź jest prosta: wtedy, gdy masz cokolwiek do przekazania i kogoś, komu zależy. W praktyce — jak najwcześniej.

Każdy rok bez planu to rok, w którym: relacje rodzinne mogą się zmienić, majątek się zmienia wartościowo i strukturalnie, zdrowie i zdolność do świadomego wyrażania woli mogą się pogorszyć, dokumenty potwierdzające stan majątku trudniej zebrać.

Testament sporządzony w dobrej kondycji, bez presji czasu i emocji choroby, jest znacznie rzadziej skutecznie podważany niż testament sporządzony w obliczu śmierci.


Optymalna kombinacja instrumentów

Nie ma jednego uniwersalnego rozwiązania. Dla każdej rodziny optymalna strategia wygląda inaczej.

Przykładowe kombinacje:

Starszy właściciel, jedno dziecko, brak innych uprawnionych: darowizna nieruchomości + SD-Z2 = 0 podatku + brak ryzyka zachowkowego. Opcjonalnie służebność mieszkania jako zabezpieczenie.

Starszy właściciel, kilkoro dzieci, nieruchomość do przekazania jednemu: umowa dożywocia z opiekującym się dzieckiem + testament na pozostały majątek + ewentualne wydziedziczenie przy spełnieniu przesłanek.

Małżonkowie z małoletnimi dziećmi: testamenty krzyżowe — każdy z małżonków powołuje drugiego jako jedynego spadkobiercę + zapisy windykacyjne dla dzieci przy osiągnięciu pełnoletności. Dyspozycje bankowe dla małżonka.

Przedsiębiorca z JDG: zarząd sukcesyjny + testament + ewentualnie fundacja rodzinna przy większym majątku.


W jaki sposób kancelaria może Ci pomóc?

Pomagamy przeprowadzić kompleksowy audyt sytuacji majątkowej i rodzinnej. Na tej podstawie rekomendujemy właściwe instrumenty i ich sekwencję. Sporządzamy testament — w tym notarialny z zapisami windykacyjnymi. Doradzamy przy umowach dożywocia i darowiznach z analizą skutków zachowkowych i podatkowych. Planujemy sukcesję firm, w tym ustanowienie zarządu sukcesyjnego.

Obsługujemy klientów z Poznania, Wielkopolski i całej Polski. Biuro w Jarocinie — prowadzi Adwokat Anna Konrady.


Typowe scenariusze z praktyki

Scenariusz 1: Mama bez testamentu — trójka dzieci, mieszkanie i chaos

Typowa sytuacja: mama umarła bez testamentu. Trójka dorosłych dzieci odziedziczyła mieszkanie po 1/3. Jedno chce sprzedać, drugie chce mieszkać, trzecie jest za granicą. Brak porozumienia trwa 3 lata.

Każde z dzieci może złożyć wniosek o zniesienie współwłasności — ale to kolejny rok procesu. Sumaryczny koszt: czas, nerwy, wynagrodzenia prawników, sprzedaż przez licytację za cenę niższą od rynkowej.

Nauka: prosty testament z zapisem nieruchomości dla jednego dziecka ze zobowiązaniem do spłaty pozostałych — i sprawa była do zamknięcia w kilka miesięcy.

Scenariusz 2: Tata przepisał mieszkanie na córkę — syn żąda zachowku

Typowa sytuacja: tata przepisał mieszkanie córce przez darowiznę. Po jego śmierci syn zgłosił się po zachowek. Wartość darowizny wliczona do substratu — syn dostaje kilkadziesiąt tysięcy złotych.

Gdyby tata wybrał umowę dożywocia zamiast darowizny — nieruchomość nie wchodziłaby do substratu zachowku. Koszt PCC (2%) byłby kilkakrotnie niższy niż kwota zachowku.

Nauka: wybór między darowizną a dożywociem to nie kwestia preferencji — to decyzja o kilkudziesięciu tysiącach złotych.

Scenariusz 3: Przedsiębiorca bez zarządu sukcesyjnego

Typowa sytuacja: właściciel firmy transportowej prowadzącej 5 tirów umiera nagle. Firma formalnie przestaje istnieć — konta zablokowane, umowy z kontrahentami wygasają, pracownicy nie dostają wynagrodzenia. Rodzina przez kilka miesięcy toczy starania o reaktywację działalności.

Ustanowiony wcześniej zarządca sukcesyjny pozwoliłby prowadzić firmę płynnie przez cały czas postępowania spadkowego. Koszt ustanowienia zarządcy: kilkanaście minut u notariusza.


FAQ — planowanie sukcesji

Czy testament można zmienić po sporządzeniu?

Tak — w każdej chwili i bez podania przyczyny. Można sporządzić nowy testament, który odwołuje poprzedni — wystarczy wyraźna wzmianka o odwołaniu lub sprzeczność nowego z poprzednim. Odwołanie testamentu przez zniszczenie dokumentu jest skuteczne tylko przy testamencie własnoręcznym.

Czy testament notarialny można podważyć?

Można próbować — ale jest to znacznie trudniejsze niż przy testamencie odręcznym. Notariusz potwierdza tożsamość testatora, zdolność do czynności prawnych i swobodę wyrażenia woli. Samo niezadowolenie z treści testamentu nie jest podstawą do jego podważenia.

Ile kosztuje sporządzenie testamentu notarialnego?

Taksa notarialna za testament wynosi od 50 do 200 zł plus VAT plus koszty wypisów. To jeden z najtańszych aktów notarialnych przy jednoczesnie bardzo wysokim znaczeniu prawnym.

Czy można wydziedziczyć dziecko, które zerwało kontakt?

Samo zerwanie kontaktu z rodzicem przez dziecko — bez dodatkowych okoliczności — zazwyczaj nie jest wystarczającą podstawą do wydziedziczenia. Wydziedziczenie wymaga spełnienia jednej z przesłanek z art. 1008 k.c. — i musi być wskazane w testamencie z podaniem przyczyny.

Czy można zabezpieczyć konkubenta w testamencie?

Tak — konkubent może być powołany do dziedziczenia testamentowego. Zapłaci jednak podatek od spadku według stawek III grupy (do 20%) ponad kwotę wolną 5 733 zł. Nie może być beneficjentem dyspozycji wkładem na wypadek śmierci.

Czy darowizna sprzed 20 lat wlicza się do zachowku?

Jeśli była dokonana na rzecz dziecka lub innej osoby uprawnionej do zachowku — tak, bez ograniczenia czasowego. Ograniczenie 10 lat dotyczy wyłącznie darowizn na rzecz osób, które nie są uprawnione do zachowku (np. znajomi, daleka rodzina).

Czy zarząd sukcesyjny może prowadzić firmę latami po śmierci właściciela?

Zarząd sukcesyjny trwa co do zasady do 2 lat od śmierci przedsiębiorcy. Sąd może przedłużyć go do 5 lat w przypadkach szczególnych. To wystarczający czas na przeprowadzenie postępowania spadkowego i podjęcie decyzji o dalszych losach firmy.


Gdzie prowadzimy sprawy?

Kancelaria Kowalak Jędrzejewska Konrady i Partnerzy ma siedzibę przy ul. Mickiewicza 18a/3 w Poznaniu. Doradzamy przy planowaniu sukcesji klientom z Poznania, Wielkopolski i całej Polski. Konsultacje online dostępne dla klientów z każdego regionu. Biuro w Jarocinie — prowadzi Adwokat Anna Konrady.


Poznaj nasz zespół

Radca Prawny Bartosz Kowalak

Bartosz Kowalak – radca prawny Prawo spadkowe

Partner zarządzający. Doświadczenie od 2006 r. (UAM Poznań, aplikacja sądowa przy SO Poznań). Specjalizacja: prawo cywilne i spadkowe, planowanie sukcesji, prawo nieruchomości. Języki: angielski, rosyjski, hiszpański.

Adwokat Anna Konrady

Specjalizacja: prawo rodzinne i majątkowe, planowanie spadkowe, sukcesja nieruchomości. Biuro w Jarocinie.

Adwokat Michalina Koligot

Specjalizacja: sprawy majątkowe, planowanie sukcesji w rodzinach wielodzietnych, negocjacje.

Adwokat Marta Krzyżanowicz

Specjalizacja: postępowania sądowe, zachowek, spory spadkowe.

Radca Prawny Katarzyna Opasińska

Specjalizacja: prawo cywilne i spadkowe, doradztwo przy planowaniu sukcesji.

Radca Prawny Katarzyna Gapska

Specjalizacja: dokumentacja prawna, testamenty, pisma procesowe.

Radca Prawny Joanna Jędrzejewska

Specjalizacja: prawo cywilne i majątkowe, doradztwo prawne.


5 powodów, by wybrać naszą kancelarię

1. Łączymy prawo spadkowe, rodzinne i podatkowe w jednej analizie

Sukcesja to system naczyń połączonych. Każda decyzja ma konsekwencje w kilku dziedzinach prawa jednocześnie.

2. Doradzamy kompleksowo — nie tylko sporządzamy testament

Testament to jedno narzędzie. Planowanie sukcesji to strategia. Dobieramy instrumenty do celu, a nie cel do instrumentów.

3. Znamy orzecznictwo zachowkowe

Wiemy, kiedy sądy doliczają darowizny, jak wyliczają substrat zachowku i kiedy skuteczne jest wydziedziczenie. To wiedza praktyczna, nie tylko teoretyczna.

4. Prowadzimy sprawy do końca

Planowanie, sporządzenie dokumentów, a jeśli potrzeba — reprezentacja w sporach o zachowek. Jedno miejsce.

5. Uczciwe zasady

Konsultacja 350 zł, zaliczana na poczet wynagrodzenia. Możliwość płatności w ratach.


Najczęściej zadawane pytania o kancelarię

1. Gdzie jesteście? ul. Mickiewicza 18a/3, 60-834 Poznań. Tel.: +48 61 222 49 63. E-mail: bartosz.kowalak@prawnikpoznanski.pl. Pon–Pt 8:00–16:00. Tramwaj: Most Teatralny. Biuro w Jarocinie.

2. Prowadzicie sprawy poza Poznaniem? Tak — Wielkopolska i cała Polska. Konsultacje online.

3. Konsultacja? 350 zł, 60–90 min.

4. Bezpłatna porada? Nie — ale możesz wysłać e-mail z opisem sytuacji.

5. Przejmiecie od innego prawnika? Tak.

6. Kto prowadzi takie sprawy? Bartosz Kowalak, Anna Konrady, Michalina Koligot, Marta Krzyżanowicz, Katarzyna Opasińska, Katarzyna Gapska, Joanna Jędrzejewska.

7. Raty? Tak — ustalamy indywidualnie.

8. Czas odpowiedzi? E-mail: 24 h. Telefon: 8:00–16:00.

9. Konsultacja online? Tak — Poznań, Jarocin, Google Meet, Zoom, telefon.


Umów się na konsultację

Planowanie sukcesji to decyzja, którą zawsze warto podjąć wcześniej niż za późno. Każdy rok zwłoki to rok, w którym sytuacja może się skomplikować.

Kowalak Jędrzejewska Konrady i Partnerzy Adwokaci i Radcowie Prawni
ul. Mickiewicza 18a/3, 60-834 Poznań
Tel.: +48 61 222 49 63
E-mail: bartosz.kowalak@prawnikpoznanski.pl
Poniedziałek–piątek 8:00–16:00